1 op 3 kmo’s neemt in 2026 extra maatregelen tegen ziekteverzuim

Kmo’s voelen de toenemende druk van ziekteverzuim en reageren: een op drie plant in 2026 bijkomende acties om verzuim terug te dringen of te voorkomen. Dat blijkt uit de driemaandelijkse bevraging van SD Worx bij 535 kmo’s in december. Tegelijk tonen recente loondata van de privésector dat kmo’s gemiddeld het laagste ziekteverzuim kennen en dat afwezigheden langer dan een jaar dalen bij kmo’s. Voor organisaties vanaf 50 werknemers komen er vanaf 2026 nieuwe kosten door het Terug‑naar‑Werkplan. Zeven op tien kmo’s in die categorie zijn zich bewust van die bijkomende financiële impact.

Grotere kmo’s zetten het meest in op actie 

Kmo’s verschillen sterk in hun aanpak van ziekteverzuim, maar de trend is duidelijk: hoe groter de organisatie, hoe vaker er maatregelen worden genomen:

• 20 tot 249 werknemers: 16% kiest voor een structurele aanpak, met aandacht voor preventie, ergonomie en mentale gezondheid; bijna 4% werkt actief met de arbeidsarts rond aangepast werk. Bovendien plant 8% een intensieve aanpak in 2026.
• 5 tot 19 werknemers: 25% neemt beperkte preventieve acties. 7% kiest voor een structurele aanpak; 4% voor een intensieve. De meerderheid blijft afwachtend.
• Minder dan 5 werknemers: de kleinste kmo’s nemen het minst maatregelen en behouden hun huidige aanpak, zonder bijkomende acties.

De omvang van de organisatie is een duidelijke bepalende factor voor ziekteverzuim.

• Kortdurend verzuim (minder dan 1 maand): in kmo’s met minder dan 20 werknemers was in 2025 45% van de medewerkers geen enkele dag afwezig; in organisaties vanaf 50 werknemers was 65% minstens één dag afwezig.
• Middellang verzuim (tussen 1 maand en 1 jaar): kleinste kmo’s blijven onder de 9%. De grootste kmo’s zitten op één op zeven (14%) tot zelfs één op zes (16%) van de medewerkers.
• Langdurig verzuim (meer dan 1 jaar): 1,73% bij kmo’s met minder dan 20 werknemers tegenover 3,51% bij kmo’s met 100-250 werknemers. In 2025 steeg het aandeel langverzuimers bij organisaties met meer dan 250 werknemers, terwijl het daalde bij de kleinere organisaties. 

Het Terug‑naar‑Werkplan introduceert vanaf 2026 een solidariteitsbijdrage van 30% in de tweede en derde maand van de ziekte-uitkeringen voor werkgevers vanaf 50 werknemers.  Zeven op tien kmo’s in deze categorie zijn zich bewust van die bijkomende financiële impact; 16% twijfelt nog.

Anneleen Verstraeten licht toe: “Organisaties met meer dan 50 werknemers betalen vanaf 2026 een extra bijdrage voor elke medewerker die langer dan 30 dagen ziek is. Die kost komt boven op het gewaarborgd loon. In 2025 bedroeg de gemiddelde directe kost van kort verzuim 160.000 euro voor een organisatie met 100 werknemer en 40.000 euro voor 25 werknemers.  Daarbovenop komen indirecte kosten zoals productiviteitsverlies, vervanging, werkdruk bij andere collega’s en klantenimpact.” 

“De combinatie van stijgende kosten en zichtbare verschillen per bedrijfsomvang maakt een gericht verzuimbeleid onmisbaar. Het is cruciaal dat organisaties hun cijfers kennen en tijdig gepaste acties nemen” concludeert Anneleen Verstraeten.

Lees ook : Langdurig ziekteverzuim blijft stijgen in 2025 | SD Worx
 

Over de driemaandelijkse kmo-studie 

In de driemaandelijkse tewerkstellingsprognose van SD Worx zijn voor de 63e keer een voor België representatief aantal kmo's bevraagd naar hun verwachtingen over tewerkstelling. Hieraan namen 535 bedrijven van 1 - 250 werknemersdeel tussen 2 en 15 december 2025. De respondenten zijn vooral bedrijfsleiders (72%) of verantwoordelijken personeelszaken (12%). Het betreft een online bevraging van de kmo’s in België aan de hand van een representatieve steekproef waarbij het onderzoeksbureau DataD.be de respondenten via e-mail aanspreekt. De studie wordt ieder kwartaal herhaald. Er wordt gewogen volgens regio en organisatiegrootte in functie van de populatie van kmo’s. De resultaten zijn representatief voor alle kmo’s in België. De wegingen zijn nooit groter dan 3. Voor de volledige steekproef van 535 kmo’s bedraagt de foutenmarge 4,23% (betrouwbaarheidsinterval van 95%).